Waterbericht: voorbereiden op toenemende watervraag
Juni was een natte maand, maar juli laat vooralsnog een ander beeld zien. Warm, droog zomerweer voert de komende weken de boventoon. De watervraag zal toenemen, terwijl het neerslagtekort oploopt en de rivieren zeer laag staan. We voeren waar mogelijk extra water aan en houden de waterstanden op of boven zomerpeil. Daarbij zijn we alert op lokale knelpunten en droogtegevoelige gebieden. Vooral daar is het verstandig om zuinig om te gaan met het beschikbare water.
Foto: maaionderhoud bij woonwijk Klein Rome in Bemmel
Terugblik op afgelopen week
Na de hitte waren de temperaturen afgelopen week duidelijk lager en viel er slechts beperkt neerslag. De waterstanden lagen vrijwel overal op of boven het zomerpeil. Op sommige plekken hielden we de waterstanden tijdelijk iets hoger, bijvoorbeeld voor onderhoudswerkzaamheden of de recreatievaart. Het inlaten van water verliep zonder problemen en ook de watervraag bleef beperkt, al was die in de akkerbouwgebieden wel duidelijk aanwezig.
Het zomerse slootonderhoud vroeg nog steeds de aandacht: waterplanten groeien snel en het maaien ervan zorgt ervoor dat krooshekken sneller vervuilen. Begroeiing en maaisel kunnen de doorstroming belemmeren en zorgden lokaal voor knelpunten.
Op enkele plekken stonden de waterstanden wat meer onder druk. Zo vroeg de lage stand van de Lek om extra aandacht bij de jachthaven van Culemborg. Om daar voldoende water te houden, voeren we water vanuit de Linge aan in plaats van direct uit de Lek. Ook in de ‘Cittersgebieden’ ten zuiden van Wijchen zakken de waterstanden relatief snel. Deze gebieden zijn afhankelijk van neerslag en kwel. Water aanvoeren vanuit de Maas is hier niet mogelijk, waardoor ze gevoeliger zijn voor droogte.
Na een droge week zijn de grondwaterstanden gedaald. Het effect van de natte junimaand neemt verder af, waardoor de grondwaterstanden op veel plekken inmiddels rond of onder het gemiddelde voor de tijd van het jaar liggen. Door de aanhoudende verdamping en het beperkte aantal buien is ook het neerslagtekort weer toegenomen.
Weer en rivier
De komende dagen lopen de temperaturen geleidelijk op van 22 tot 28 graden naar lokaal 30 tot 35 graden in het weekend. Regen wordt niet verwacht en waarschijnlijk blijft het ook in de week daarna grotendeels droog. Door de combinatie van hoge temperaturen, veel zon en aanhoudende droogte blijft de verdamping hoog. Daardoor loopt het neerslagtekort snel verder op.
De Rijn en de Maas staan al laag voor de tijd van het jaar en die situatie verandert voorlopig niet. De Rijn laat eerst nog een lichte stijging zien, maar zal daarna weer dalen richting 7 meter boven NAP. Ook de Maas blijft zakken. De afvoer daalt in de komende week naar circa 25 tot 30 m³ per seconde.
Peilbeheer deze week
Met het warme, droge weer in aantocht neemt de watervraag toe. We voeren waar mogelijk extra water aan en houden de waterstanden op of boven zomerpeil. Door de hoge verdamping, lage rivierstanden en oplopende watervraag houden we locaties waar het lastiger is om (voldoende) water aan te voeren scherp in de gaten. Het blijft belangrijk om zorgvuldig met het beschikbare water om te gaan, vooral in gebieden die gevoelig zijn voor droogte. Ook het (maai)onderhoud blijft onverminderd belangrijk om het water goed door het systeem te kunnen voeren.
Ook in het rivierengebied kan het in de zomer droog zijn. Geen neerslag, hoge temperaturen, laagstaande rivieren - als dat een tijdje aanhoudt, kan er een tekort aan water ontstaan. Droogte is een vorm van extreem weer, net als wateroverlast bij hoosbuien of hoogwater. En extremen zien we steeds vaker in het veranderende klimaat.
