Dijkversterking Sprok-Sterreschans-Heteren

In heel Nederland moeten we veel dijken versterken. Dat is nodig, omdat de grote rivieren in Nederland door de klimaatverandering meer water te verwerken krijgen. Sommige (delen van) dijken zijn niet bestand tegen de verwachte rivierwaterstijging. Het gaat het om 1400 km dijk in heel Nederland, waarvan 300 km in het rivierengebied ligt. De dijk tussen Sprok en Heteren is daar onderdeel van.

De dijk is nu veilig. Om te zorgen dat deze ook voor de toekomst veilig is versterken we de dijk.
Meer weten over dijkversterkingen? Kijk dan eens op www.allesoverdijken.nl.
 

Een dijk is veilig als die extreme omstandigheden kan weerstaan. Denk aan extreem hoog water of aan wind met orkaankracht. Daarom zijn er regels waaraan een dijk moet voldoen. Dit noemen we de veiligheidsnorm en die houdt rekening met:

• Hoeveel mensen er achter de dijk wonen. Veroorzaakt een overstroming in een gebied veel slachtoffers? Dan is de norm strenger.
• De economische waarde achter de dijk. Denk aan wegen, woningen, bedrijven. Hoe groter deze waarde, hoe strenger de norm.

Elke 12 jaar wordt de dijk getoetst aan de norm. Voldoet de dijk niet? Dan moet die versterkt worden. De dijken die het verst van de norm afliggen, zijn als eerste aan de beurt. Alle dijken in Nederland moeten in 2050 voldoen aan de norm. Dit wordt geregeld in het Hoogwaterbeschermingsprogramma. 
 

In het Hoogwaterbeschermingsprogramma werken de waterschappen en Rijkswaterstaat samen aan de grootste dijkversterkingsoperatie ooit sinds de Deltawerken. Minimaal 1400 kilometer dijken worden tot 2050 versterkt, waarvan 300 kilometer in het Rivierengebied. Zo werken we aan een land waar je veilig kunt wonen, werken en recreëren.

Er zijn in verleden rivierverruimende maatregelen genomen in het kader van ‘Ruimte voor de Rivier’, zoals bij Nijmegen. Destijds is gecommuniceerd dat door deze maatregelen geen dijkversterking meer nodig zou zijn bij ons. Hoe zit dat?

Rivierverruimende maatregelen rond Nijmegen zijn uitgevoerd als Ruimte voor de Rivier 1.0 projecten. Dit project was bedoeld om méér waterafvoer tijdens hoogwaterperiodes te creëren. Hiermee werd inderdaad voorkomen dat dijken
opgehoogd moesten worden. Gerekend met de kennis en norm die toen geldend was.
Door de invoering van de nieuwe veiligheidsnorm in 2017 zijn dijken opnieuw beoordeeld op basis van risico’s in plaats van alleen overstromingskansen. Omdat de gevolgen van een dijkdoorbraak door bevolkingsgroei, economische ontwikkeling en klimaatverandering groter zijn geworden, voldoen sommige bestaande dijken niet
meer aan deze strengere eisen en moeten zij alsnog worden versterkt.

In de verkenningsfase voeren we vooral bureauonderzoeken uit, waarbij het niet nodig is om op uw grond te komen. Wanneer we wel aanvullend onderzoek uitvoeren nemen we contact met u op als we op uw grond komen. Wat voor onderzoeken dit kunnen zijn vindt u in onze brochure conditionerende onderzoeken.

Er zijn grondboringen en sonderingen uitgevoerd. De resultaten zijn gebruikt om, met behulp van modellen, de sterkte van de dijk te berekenen en vervolgens aan de normen te toetsen.

Die blijven in elk geval tot de dijkversterking staan en waarschijnlijk ook daarna wel. De informatie die hieruit komt is nuttig. De waterspanningsmeters geven informatie over hoogwater. Hoe langer deze blijven staan, hoe meer informatie dit geeft.

De ‘redeneerlijn’ is een basis voorkeursvolgorde die het waterschap bij al zijn dijkversterkingen toepast. Er is onder andere een basisvoorkeur voor oplossingen met grond (boven constructieve oplossingen, zoals een damwand) en een voorkeur voor oplossingen binnendijks (boven buitendijks). 

Bij het bepalen van een oplossing wordt heel goed gekeken naar voor- en nadelen van een oplossing op de specifieke/lokale situatie (bijvoorbeeld effect op bestaande functies, duurzaamheid, betaalbaarheid). Als een grondoplossing veel nadelen heeft en/of een andere oplossing, bijvoorbeeld een oplossing met een constructie (zoals een damwand) juist veel voordelen, dan kan de keuze voor een oplossing met een constructie worden genomen. Bij vergelijkbare effecten kiezen we in dit voorbeeld in principe voor een oplossing in grond.  

De kaart die we hebben gepresenteerd geeft de huidige veiligheidsopgave weer op basis van de huidige normen en inzichten. Er is een mogelijkheid dat deze kaart in een latere fase wijzigt als gevolg van nieuwe data uit onderzoeken die nog plaats gaan vinden.

Daar wordt in de afwegingen van de alternatieven zeker aandacht aan besteed. Het is een van de zaken waar we naar kijken bij de ‘scores’ van de alternatieven.

Zie ook Dijkbeheer en biodiversiteit | Waterschap Rivierenland

Dit kan bij de stap naar ‘Kansrijke alternatieven’. Dan weten we in grote lijnen hoeveel ruimte er voor elk alternatief nodig is (ruimtebeslag). 

Als we de dijk buitenwaarts (richting de rivier) willen versterken, gaat dat ten koste van de ruimte van de rivier. Dit moeten we dus compenseren. Zodat er per saldo geen effect optreedt op de (hoog)waterstanden.  

Ja. Per ontwerpvak worden de alternatieven afgewogen en wordt een keuze gemaakt. Ook wordt gekeken naar hoe keuzes per vak over het gehele dijktraject uitpakken. 

Ja zeker. Wij noemen dit dierlijke graverij. We gaan samen met de beheerorganisatie van het waterschap kijken wat we in het ontwerp kunnen doen om dit probleem te voorkomen door bijvoorbeeld het voor bevers minder aantrekkelijk te maken om in de dijk te graven. 

De kosten voor de bestrijding worden betaald uit de waterschapsbelasting.

Dit is voor iedere locatie anders. Daarom adviseren wij u eerst contact met onze omgevingsmanagers op te nemen. Samen met u kunnen we dan bepalen welke plannen al kunnen worden uitgevoerd en welke beter nog even kunnen wachten totdat de dijkversterking uitgevoerd.

Dit is voor iedere locatie anders. Daarom adviseren wij u eerst contact met onze omgevingsmanagers op te nemen. Zij kunnen u de stand van zaken over de dijkversterking rondom uw (toekomstige) woning en de planning van de werkzaamheden uitleggen.

In de volgende fase van het project (de planuitwerkingsfase) kijken we hoe we de dijk precies gaan versterken en kunnen we ook de risico’s voor de woningen langs de dijk laten bepalen. Dit verschilt per pand of gebouw. Passend bij het bepaalde risico wordt een plan voor monitoring en schadebeperkende maatregelen opgesteld.
Hierover volgt in de planuitwerkingsfase meer informatie. U kunt al wel de pagina over schadebeleid bekijken. Hier vindt u ook een folder over schade en een animatie.