Door piekbuien en hogere waterstanden in de rivieren krijgen we meer water te verwerken. Bij hevige regenval moeten extra noodgemalen bijgeplaatst worden om wateroverlast te voorkomen. Daarnaast is er in de Alblasserwaard sprake van bodemdaling en zijn veel boezemkades niet hoog en niet stevig genoeg.

Dit alles heeft ervoor gezorgd dat het waterschap op zoek is gegaan naar structurele oplossingen. Hiervoor is een visie voor 2050 opgesteld om ook in de toekomst een robuust en klimaatbestendig watersysteem te hebben. Deze visie betekent een wijziging in de indeling van het huidige watersysteem van de Overwaard en de Nederwaard. Na zes eeuwen zal namelijk het water niet alleen via Kinderdijk worden afgevoerd, maar ook via 1 of 2 nieuw te bouwen boezemgemalen. Hierdoor zal een nieuwe indeling in het watersysteem van de Overwaard en de Nederwaard ontstaan. Op die manier is het waterpeil op de boezems beter te beheersen en hoeven minder kades verbeterd te worden. Op de polderpeilen hebben de maatregelen geen effect. 

Verkenningsfase watersysteemmaatregelen

Om een robuust en klimaatbestendig watersysteem te realiseren, is in 2018 de verkenningsfase gestart. In deze fase onderzoeken we verschillende watersysteemmaatregelen:

  • een nieuwe boezem en nieuw boezemgemaal bij Hardinxveld
  • een eventueel toekomstig nieuw boezemgemaal in Groot-Ammers
  • een afsluitmiddel in het Achterwaterschap
  • een opening in de Middelkade in Kinderdijk nabij de huidige sluis
  • een verlaging van het boezempeil van het Achterwaterschap met 15 cm
  • een afsluitmiddel in de Graafstroom
  • een verplaatsing van het poldergemaal laag Blokland (van de Graafstroom naar de Ottolandse Vliet).

Voor alle watersysteemmaatregelen werken we verschillende kansrijke alternatieven of varianten uit en onderzoeken we meekoppelkansen en mogelijke effecten op de omgeving. Het bestuur van het waterschap zal uiteindelijk het alternatief kiezen op basis van effecten op o.a. milieu, omgeving, draagvlak en kosten. De verkenning duurt tot eind 2019.

Na de verkenningsfase start de planuitwerking waarin we het voorkeursalternatief van elke watersysteemmaatregel verder uitwerken in een projectplan Waterwet. In deze fase zijn formele momenten ingepland om zienswijzen in te dienen op elk ontwerp-projectplan Waterwet. De planuitwerking vindt plaats in 2020 en 2021. Aansluitend start de uitvoering van de maatregelen. Het waterschap wil alle watersysteemmaatregelen zo snel mogelijk, doch uiterlijk in 2025, in gebruik hebben genomen.

De globale planning is als volgt:

  • September 2019: besluit over voorkeursvariant
  • September 2019: besluit over herziening peilbesluit Achterwaterschap
  • Januari 2020: besluit over voorkeursvariant gemaal Hardinxveld-Giessendam
  • 2020-2021: Planuitwerking
  • 2022: Zienswijzen en bezwaar
  • 2023: voorbereiding uitvoering
  • 2024-2025: uitvoering maatregelen

Nieuwe boezem en nieuw gemaal bij Hardinxveld 

Het teveel aan water in de Alblasserwaard wordt via Kinderdijk weggepompt. Deze afvoer verloopt moeizaam door o.a. de grote afstand die het water moet afleggen en zal lastiger worden als gevolg van klimaatverandering. Daarom gaan we vanaf 2026 een nieuw gemaal bouwen bij Hardinxveld. Dit nieuwe gemaal komt naast het Kanaal van Steenenhoek dat rechtstreeks op de Beneden-Merwede afvoert. Het moet 1.200 kuub water per minuut kunnen afvoeren. Om het water daar te krijgen, wordt er een nieuwe boezem aangelegd tussen de Giessen en de Beneden Merwede.

Zoekgebied verbinding giessen - beneden merwede
Het zoekgebied waarin de nieuwe boezem als verbinding tussen de Giessen en de Beneden-Merwede moet komen

Over ongeveer 10 jaar wordt besloten of er ook in Groot-Ammers een boezemgemaal bij moet komen. Tot eind 2019 doen we onderzoek naar het tracé van het nieuwe boezemkanaal in Hardinxveld en de exacte locatie van het gemaal. Hiervoor betrekken we ook de omgeving. Over het besluit van het nieuwe boezemgemaal is een informatiebijeenkomst geweest op 11 juli 2019. Zie hiervoor de bijeenkomsten.

Nieuwe boezembemaling zorgt voor een verbetering van het peilbeheer, lagere waterstanden onder extreme omstandigheden, het voorkomen van wateroverlast en een kleinere kadeversterkingsopgave.

Watersysteemmaatregelen Nieuwe Overwaard: Peilverlaging Achterwaterschap, Opening Middelkade en Flexibel Afsluitmiddel Achterwaterschap

Door het plaatsen van een flexibel afsluitmiddel in het Achterwaterschap nabij de Ammersche boezem realiseren we een nieuwe indeling van de Overwaard en Nederwaard. Dit afsluitmiddel staat in voorkomende gevallen dicht maar moet vanuit goed waterbeheer open kunnen. De polders Streefkerk en Nieuw-Lekkerland worden samen met het Achterwaterschap aangesloten op het systeem van de nieuwe Nederwaard. De combinatie van het Kokgemaal en het Smitgemaal in Kinderdijk blijven bestaan om de nieuwe Nederwaard te bemalen. In de toekomst zal het Kokgemaal het gemaal worden met de grootste capaciteit en de Nederwaard gaan bemalen. Hiervoor is het nodig de Middelkade te openen met een lengte van ca 70-100 m door middel van duikers of met een brug(gen). De huidige doorgang blijft behouden voor de recreatievaart behouden (zonder sluisdeuren). Er worden ook varianten onderzocht met een nieuwe bredere doorgang.

Met de opening van de Middelkade worden het Achterwaterschap en het Nieuwe Waterschap met elkaar verbonden. Daarom moet het peil van het Achterwaterschap met 15 cm worden verlaagd. De effecten op de molens en de natuur wordt daarbij onderzocht. Door een peilverlaging van het Achterwaterschap hoeven we minder kades van het Achterwaterschap te versterken.

Poldergemaal Blokland en Afsluitmiddel Graafstroom

We zijn aan het onderzoeken hoe we het Poldergemaal Laag Blokland kunnen verplaatsen naar de Nieuwe Overwaard. Hiervoor zijn verschillende locaties in beeld langs de Ammersche boezem/Ottolandse Vliet. Het verplaatsen van het poldergemaal is nodig door de nieuwe indeling van het gebied en om de versterkingsopgave van de kades te verkleinen. Ook voor deze maatregelen zijn bijeenkomsten georganiseerd.

Documenten

Bosatlas van de Alblasserwaard - visie op het watersysteem

Heeft u gevonden wat u zocht?